Şehrin mimarisinden kültürel hafızasına, eğitim yapısından geleceğine kadar uzanan meselelerin sakin ve yapıcı bir üslupla ele alındığı ilk yayında; Samsun’daki imam hatip okullarının yaşadığı sayısal ve niteliksel gerileme, tarihi 19 Mayıs Lisesi’nin geleceği ve Saathane Meydanı’nın yeşil doku ihtiyacı gündeme damga vurdu.
İmam hatiplerde alarm: Hem sayı hem de kalite geriledi
Programın ilk bölümünde, imam hatip okullarının yerel ve ulusal düzeydeki mevcut durumu ele alındı. Eğitimci Tevfik Demir, 1990’lı yıllarda yalnızca Samsun merkezdeki İmam Hatip Lisesi’nde 5 bin, Çarşamba’da ise 2 bin 500 olmak üzere iki kurumda toplam 7 bin 500 öğrencinin eğitim gördüğünü hatırlattı.
Günümüzde merkez ilçe nüfusunun 700 bini aşmasına karşın, mezun olduğu Samsun Anadolu İmam Hatip Lisesi'nde öğrenci sayısının 280’e kadar düştüğüne işaret eden Demir, il genelindeki tüm imam hatip ortaokul ve liselerinde ancak 10 bin civarında öğrenci bulunduğunu aktardı. İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün veri paylaşımındaki çekimserliğini eleştiren Demir, okullardaki düşüşün hem kemmiyet (sayı) hem de kalite boyutunda hissedildiğini vurguladı.
Meselenin sadece okul müdürleri düzeyindeki yerel toplantılarla çözülemeyeceğini kaydeden Demir; Milli Eğitim Bakanlığı, eğitim fakülteleri, sosyologlar ve psikologların katılımıyla akademik ölçekte kapsamlı bir çalışma yapılması gerektiğini belirtti. Demir ayrıca, okul-aile birlikleri veya farklı yapıların okul idareleri üzerinde vesayet kurma girişimlerinin kabul edilemez olduğunu sözlerine ekledi.
19 Mayıs Lisesi tartışması: "Yıkılsa dahi aynı yerine yapılmalı"
Samsun kamuoyunu yakından ilgilendiren tarihi 19 Mayıs Lisesi’nin taşınması ve yıkılmasına dair iddialar da programda mercek altına alındı. Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı Halit Doğan ile görüştüğünü aktaran Demir, Başkan Doğan’ın okul alanına kesinlikle "Millet Bahçesi yapılmayacağını" beyan ettiğini söyledi.
AK Parti kanadından gelen birbiriyle çelişkili açıklamalar ile Milli Eğitim teşkilatının sessizliğinin kamuoyundaki tereddütleri artırdığına değinen Demir, mevcut yapının deprem dayanıklılık testlerini geçemediğine dair duyumlar bulunduğunu belirterek yetkililerden şeffaf bir bilgilendirme beklediklerini ifade etti.
Köklü eğitim kurumlarının şehir dışındaki kampüslere taşınmasının kentsel hafızayı ve eğitim disiplinini zedelediğini savunan Demir, şu değerlendirmede bulundu:
"En iyi okul, eve en yakın ve şehir içinde göz önünde olan okuldur. 19 Mayıs Lisesi deprem gerekçesiyle yıkılsa dahi şehir dışına sürülmemeli; kentin merkezindeki kendi arazisine modern ve güvenli mimarisiyle yeniden inşa edilmelidir."
Saathane Meydanı'na yeşil dokunuş çağrısı
Programın "Şehir ve İnsan" başlıklı son bölümünde ise restorasyon süreci tamamlanan tarihi Saathane Meydanı’nın fiziki koşulları değerlendirildi. Restorasyon çalışmalarının değerine dikkat çekilirken, meydanın zeminindeki ağaç ve gölgelik alan eksikliğinin ciddi bir kullanım sorunu yarattığı dile getirildi. Vatandaşların yazın güneşten, kışın yağıştan korunabilmek için şemsiyelerin altına sığınmak zorunda kaldığı ifade edildi.
Gazeteci Yazar Recep Yazgan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın "Ruhunu kaybeden şehirler sadece betondan ibarettir" sözünü ve Mimar Turgut Cansever’in "Şehri imar ederken gönülleri ihya etmeyi ihmal ederseniz, ihmal ettiğiniz nesil imar ettiğiniz şehri imha eder" vecizesini hatırlatarak, yapay zekâ modellemesiyle hazırlanan yeşillendirilmiş Saathane Meydanı tasarımını ekranlara taşıdı.
Yazgan, meydanın tarihi dokusuna, kültürel etkinliklerine ve açık hava sergi kabiliyetine mani olmayacak estetik bir ağaçlandırma projesinin Samsun Büyükşehir Belediyesi tarafından hayata geçirilmesi gerektiği çağrısında bulundu.