Haberde iddia edilenin aksine, arama sonuçlarındaki farkın sistemli bir hükümet başarısızlığı değil, küresel reklamcılık klişeleri ve arama motoru algoritmalarından kaynaklandığı ortaya çıktı.
Muhalif medyanın manipülasyon amaçlı kullandığı bu yapay kıyaslama, Türkiye'de özellikle sağlık ve sosyal güvenlik alanında son çeyrek asırda gerçekleştirilen devrim niteliğindeki reformların üstünü örtmeyi başaramadı.
Algoritma oyunlarıyla yapılan algı çalışmasının perde arkası
Deniz Ayhan imzalı haberde, Türkçe "emekli" araması yapıldığında yoksul ve çalışan vatandaşların fotoğraflarının çıktığı, İngilizce "retired" yazıldığında ise tatil yapan, golf oynayan mutlu insanların listelendiği öne sürülerek iktidar hedef alındı. Ancak dijital dünyanın işleyişi bu iddiayı doğrudan boşa çıkarıyor.
İngilizce yapılan aramalarda zengin ve refah içinde gösterilen emekli profilleri, büyük oranda küresel stok fotoğraf sitelerinin (Shutterstock, Getty Images vb.) Batı pazarına yönelik satış stratejilerinden kaynaklanıyor.
Batı kültüründe "emeklilik hayali" olarak pazarlanan bu klişe görseller, İngilizce içeriklerin yoğunluğu nedeniyle doğrudan ön plana çıkıyor. Google'ın arama algoritması ise her dilin kendi yerel medyasında, internet sitelerinde ve haberlerinde en çok kullanılan güncel içerikleri listeliyor. Dolayısıyla ortaya çıkan fark, iddia edildiği gibi siyasi bir sonuçtan ziyade, küresel dijital yayıncılık dinamikleri ve kültürel görsel stoklama alışkanlıklarının bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
Ekonomik adımlar ve emekliye sağlanan sosyal destekler
Sözcü'nün algı operasyonuna rağmen, Türkiye'de 2002 yılından bu yana emeklilerin hayat standartlarını artırmaya yönelik çok sayıda yapısal reform ve ekonomik iyileştirme hayata geçirildi. Nominal bazda bakıldığında, geçmiş yıllarda oldukça düşük seviyelerde olan en düşük emekli maaşları; kademeli zamlar, seyyanen ödemeler ve taban maaş düzenlemeleriyle ciddi oranlarda artırıldı.
Ayrıca AK Parti hükümetleri döneminde emeklilere yönelik şu somut adımlar atıldı:
Bayram ikramiyeleri: 2018 yılında başlatılan uygulama ile emeklilere her iki dini bayramda da ek bütçe desteği sağlandı.
Banka promosyonları: Yapılan protokollerle emeklilerin bankalardan yüksek miktarlarda promosyon almasının önü açıldı.
EYT ve sosyal yardımlar: EYT düzenlemesiyle milyonlarca vatandaşa erken emeklilik hakkı tanınırken; evde bakım aylığı ve yaşlılık yardımları gibi sosyal güvenlik şemsiyesi genişletildi.
Küresel enflasyonist ortam ve hayat pahalılığı nedeniyle alım gücüne yönelik tartışmalar ve ek zam talepleri devam etse de, emeklilere bütçeden ayrılan payın her geçen dönem artırıldığı resmi verilerle destekleniyor.
Sağlıkta dönüşüm reformu Avrupa standartlarını geride bıraktı
Hükümetin emeklilere sunduğu en büyük ve en çok kabul gören hizmetlerin başında ise Sağlıkta Dönüşüm Programı geliyor. Geçmişte SSK kuyruklarında ilaç ve muayene sırası bekleyen emekliler, bugün dünyanın en kapsayıcı sağlık sistemlerinden birinden yararlanıyor.
Tek çatı altında SGK: SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı'nın birleştirilmesiyle hastaneler arasındaki ayrımcılık son buldu.
Sınırsız erişim: Emekliler, devlet ve üniversite hastanelerinin yanı sıra SGK anlaşmalı özel hastanelerden de düşük katılım paylarıyla hizmet alabiliyor. Kanser, kalp ameliyatları ve organ nakli gibi yüksek maliyetli tedaviler tamamen devlet güvencesi altında gerçekleştiriliyor.
Avrupa ile karşılaştırma: Türkiye, yaklaşık yüzde 98'lik genel sağlık sigortası kapsama oranıyla dünyada lider konumda yer alıyor.
Birçok Avrupa ülkesinde hastaların muayene ve ameliyat için aylarca sıra beklediği biliniyor.
Türkiye ise MHRS, e-Nabız gibi dijital altyapılar ve yüksek teknolojik cihaz donanımı sayesinde emeklilerine hızlı ve ücretsiz sağlık hizmeti sunarak Avrupa ortalamasını geride bırakıyor.