Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı Suat Kılıç, katıldığı bir televizyon programında, sunucunun “Erbakan’ın hayallerini Erdoğan gerçekleştirdi” sözlerine çelişkili bir destek vererek kamuoyunda şaşkınlık yarattı.
Daha önceki ifadeleriyle taban tabana zıt olan bu açıklama, “diyalektiği tersinden işletmek” ifadesini akla getirdi.
ÖNCE İTHAM ETTİ, SONRA SAVUNDU, SONRA SUÇLADI, ŞİMDİ ÖVDÜ
Suat Kılıç, canlı yayında şu ifadeleri kullandı:
“Şunu diyebiliriz burada ediğinize katılıyorum. Erbakan Hocamızın hayalleri Cumhurbaşkanımız sayın Erdoğan tarafından gerçekleştirildi de diyebiliriz. Erbakan Hocamızın attığı temeller, kurduğu hayaller ve inşa ettiği sistemi takip eden sayın Erdoğan oldu. O gün atılan temellerle bugün inşa edilen eserler birbirini tamamladı da diyebiliriz.
100 yıllık Cumhuriyetimizin savunma sanayine en çok ağırlık veren iki liderin ilki Erbakan, diğeri Erdoğan’dır da diyebiliriz. “
Ancak bu ifadelerin, Kılıç’ın daha önce kaleme aldığı Son Ispartalı isimli kitabında yer alan, “28 Şubat’ın mimarı Erbakan’dır” suçlamasıyla çelişmesi dikkat çekti.
Recep Yazgan Ortaya Çıkarmıştı
Gazeteci Recep Yazgan tarafından gündeme getirilen kitapta Kılıç, Erbakan’ı ağır sözlerle hedef almış ve şu ifadeleri kullanmıştı:
“28 Şubat’ın mimarı Erbakan, mühendisi Demirel’dir.”
“1965-1980 arasında yapılan din istismarı Türkiye’yi yozlaştırdı.”
Kılıç’ın bu ifadeleri, partinin kurucu lideri ve ideolojik referansı olan Erbakan’a yönelik sert bir eleştiri olarak kayda geçmişti.
Siyasi Diyalektik: Geriye Doğru Evrim
Kılıç’ın çelişkili ifadeleri, siyasi çevrelerde “diyalektiği tersinden işletmek” şeklinde yorumlandı.
Felsefi bir kavram olarak, ‘diyalektiği tersinden işletmek ifadesi, çelişkilerden yeni bir sentez üretmek ve çatışmaları araçsallaştırmak anlamına geliyor.
Siyasi çevreler Suat Kılıç’ın önce reddettiği bir lideri şimdi referans göstererek meşruiyet üretmeye çalışmasını, bu kavram üzerinden değerlendirdi.
Erbakan’ın Partisinde Erbakan’a Karşı mı?
Suat Kılıç’ın son çıkışı, Yeniden Refah Partisi içinde Erbakan çizgisinin nasıl temsil edildiği ve bu çizginin iktidar politikalarına nasıl eklemlendiği sorularını yeniden gündeme getirdi.
Parti tabanında bu açıklamaların nasıl karşılanacağı merakla bekleniyor.
DİYALEKTİĞİ TERSİNDEN İŞLETMEK
“Diyalektiği tersinden işletmek” ifadesi, genellikle eleştirel ya da ironik bir bağlamda kullanılır. Diyalektiğin doğası gereği tez–antitez–sentez süreciyle ilerlediği kabul edilir.
Bu sürecin “tersinden işlenmesi” birkaç şekilde yorumlanabilir:
1. Sentez yerine geriye gitmek
Normal diyalektiğin hedefi ilerleme, gelişim ve daha yüksek bir bütünlükken, tersinden işletmek,
Antitezden tekrar teze dönmek,
Ya da tez-antitez çatışmasını bastırarak hiç senteze varmamak anlamına gelir.
2. Çatışmayı yok saymak ya da çarpıtmak
Diyalektik, çelişkileri kabul edip bunlar üzerinden ilerler.
Tersinden işletmek, çelişkileri ya gizlemek
Ya da yapay çelişkiler üreterek yanıltıcı bir sentez kurmak anlamına da gelir.
Örnek: Mevcut düzeni eleştirmek için ortaya konan itirazları, sistemin meşruiyetini güçlendirmek için araçsallaştırmak.
3. Sahte sentez üretmek (hegemonik diyalektik)
Gerçek bir sentez yerine, egemen gücün işine gelen ve çatışmayı bastıran, bastırırken de sanki çözülmüş gibi gösteren bir tavır.
4. Diyalektiğin reddi değil, ironik ters çevrilişi
Bazı postmodern yaklaşımlar diyalektiği tersinden işletmeyi,
sürekli bir çelişki hâli içinde kalmak,
nihai bir sentez ya da doğruluğun olmadığını savunmak şeklinde kullanır.
