EDEBİN SINIRI VE KAPKINER'İN ROMANI

Bukowski'yi okuyanlar bilir, öykülerinde ağzı biraz bozuk çalar. Ama onun anlattığı öyküler muhallebi çocuğu ağzıyla anlatılsa işin tadı kaçar. Üstelik o öykünün hakkı da verilmemiş olur. Onun anlattığı öykünün edebine riayet edilecekse, o öykü ancak Bukowski ağzıyla anlatılabilir, işin edebi bunu gerektirir.
 
Seyit Hüseyin Nasr doğru söylüyor, edep kılıcını keskinleştirmektir. Kılıcını öyle keskinleştireceksin ki, kestiğinde incitmeyecek, acı vermeyecek. Ama kesecek.
 
Mayıs ayı başlarında düzenlenen Malatya Kitap Fuarı'nda, yanında sekiz on yaşlarındaki kız çocuğu ile bana kitap imzalatmaya gelen bir erkek okuyucu, bizim Kuyu öyküsünde bazı sahnelerin dekolte olup olmadığını sordu. Ben de ona, mütesettir bir cevap verdim. Bana, Tolstoy'un bir romanında yasak aşk yaşayan kadının gebe kalmasını erosal olmayan bir görüngüden anlattığını anlatmaya çalıştı. Ben de ona, ben Tolstoy değilim, beğeniyorsan onu okumaya devam et, tavsiyesinde bulundum.
 
İmdi, burada işin edebi neyi gerektiriyor?
 
Yıllar önce Mavera dergisinin 'öykü özel sayısı'nda yayınladığım (sonradan kitabımıza aldığımız) bir yazıda (Öykü Üstüne Ukalalık) Müslüman yazarın yatak odasına girip girmeyeceği konusunu tartışıyorduk. Edebiyat dünyasında böyle bir tartışma yürütülüyordu... O zaman şunu söylemiştik, halen sahip olduğum görüş: Müslüman yazar da yatak odasına girer, fakat orada ne göreceğini onun kendi bilinci tayin eder. Ona dışardan oraya gir, buradan çıkma kabilinden talimatlar verilmesi boş laflardan ibarettir.
 
Şimdi elimde Murat Kapkıner'in yeni çıkan bir romanı var, Seni Öldüğüm Gün (Hemen Kitap, Mayıs 2013, İst.). Bu roman, Türkçenin en rafine ürünlerinden biri... Örneğin bir Tanpınar'ın asla yazamayacağı, yazsa da beceremeyeceği türden bir roman bu... Buradaki söylem ona yabancı düşer. Onun tezli romanı Kapkıner'in söylemiyle çelişir. Son birkaç on yıldır üzerinde dikkatle durulan yazarlardan biri olduğu için örneği Tanpınar'dan aldım. Tanpınar, bize bir şeyleri kanıtlamak için roman yazıyor. O bakımdan Peyami Safa'nın romanları kadar halis olamıyor. Gerçi P. Safa'nın da bazı romanları (örnekse Fatih Harbiye) bir şeyleri kanıtlama gayretinde; fakat temelde, üslubu bir akademisyenin yaklaşımını aşıyor...
 
Eğer edebin hakkı verilecekse ve bu iş edebiyat alanında olacaksa yazarın yalnızca cesaretli olması yetmez, cüretkâr olması da gerekir. Cüretkâr, cesurdan biraz daha ilerde durur. Cüretkâr, kendine biçilen çerçevenin, sınırları içinde oynamaya razı olmaz. O, kendi kuralını kendi koyar. Cesur bir yazar statükonun içinde kalarak yazar; cüretkâr yazar kuralını kendi getirir. Bu nedenle ilki bize belki eli yüzü düzgün eserler verir, fakat ikincisi avan gard ürünler icat eder. İlkinin verdiği eser genelde dolgu malzemesi olarak kalır (bu misyonu küçüksemiyorum, onun yeri ayrı, fakat öncü değil); ikincisi dolgu malzemesi olarak kalmaz, üslupta veya içerikte veya akla gelmedik bir alanda o mutlaka bir yeniliğin öncüsü olur.
 
Muhallebi çocuğu edasıyla edebe riayet eden yazar belki her zaman belli bir düzeyi tutturur, belki her zaman bir okuyucu bulur; fakat edebin hakkını vererek yazan yazar, belki her zaman okuyucu bulamaz, belki her zaman takdir toplayamaz, ama yenilik aranacaksa, onun eserinde bulunur. Murat Kapkıner'in elimizdeki romanı cüretkâr yazara özgü bir yenilikle merhaba diyor edebiyata. Muhallebi çocuklarına salık vereceğim bir kitap değil...

http://yenisafak.com.tr/yazarlar/RasimOzdenoren/edebin-siniri-ve-kapkinerin-romani/38234

Rasim ÖZDENÖREN - YENİŞAFAK