Okur-yazarlık, bildiğimiz anlamının dışında bir unsuru, bir mecrayı olumlu ve verimli kullanmak anlamına gelmektedir. Adeta bir şeyin kullanma kılavuzu olarak da basite indirgemek yanlış olmayacaktır.
Bizler millet olarak teknoloji üretme noktasına ne kadar uzaksak bunun yanında teknolojiyi kullanma konusunda dünyada birincisi olduğumuz tartışılmaz. Fakat her şeyde olduğu gibi sosyal medyayı kullanma konusunda da büyük zaaflarımızın olduğu herkesin malumudur. Burada en temel yanlışlar üzerinde durmak istiyorum.
Mesela profil ile başlarsak manzarayı umumiye şöyledir; Öncelikle profil resmi değil doğrusu profil fotoğrafı olacaktır. Bir hesap açıyorsunuz bu kişisel bir uygulama olduğu için sadece ve sadece kendi adınıza olması gerekir. Eşinizle, çocuğunuzla, mesleğinizle, meşrebinizle ve aidiyetiniz ile bağlantılı bir isim kullanamazsınız. Yine aynı şekilde bunu nüfus cüzdanı gibi düşünün sadece kendi fotoğrafınızın olması elzemdir. Aile, manzara, takım, meslek logosu ve fotoğrafı kullanmanız pek uygun olmayacaktır. Bir de fotoğrafın güncel olması da elzemdir, 30 sene önce çekildiğin fotoğrafı koymak geçmişe ait özlemin ötesine geçmemekte olup lüzumsuzdur.
Gazete ve habercilikte 5N 1K prensibi gereği bir şey paylaşıldığı zaman burada bütün soruların cevabının olması gerekmektedir.
Çoğu zaman bir fotoğraf paylaşılıyor, başkada bir bilgi yok, dolayısı ile senin bildiğini başkalarının bilmesine imkân yok, en az ifade ile bunu açıklamak gerekir. Ya da konum atılıyor falanca yerde öyle ya da şöyle hissediyor. Tam bir muamma çöz çözebilirsen, oysaki bir cümle ile kendisini ifade etse kimsenin soru sormasına gerek kalmayacak.
Attığı her adımı paylaşmak bilgi kirliliği ve de insanların zamanını çalmaktan başka bir işe yaramıyor, dolayısı ile yararlı birçok bilgi bu verimsizlik yüzünden arada kaynayıp gidiyor. Paylaşımlara yorum yazılırken yine kişilere ismi ile hitap etmek de en temel nezaket kuralı olarak atlanmamalıdır. Bu yapılmadığı zaman büyüklerinin ismini vermek istemeyen kötü gelin pozisyonuna düşmek kaçınılmaz olacaktır.
Poşette olduğu gibi her paylaşımdan sembolik bir ücret alınsa sosyal medya yarı yarıya bu tür gereksiz paylaşımlardan temizlenmiş olacaktır.
Sosyal medya; bireysel, toplumsal ve ticari olarak kullanıldığı için paylaşımlarda sınırsız özgürlük olmadığı gerçeğinden hareketle kişilik haklarına saygılı olmak bunun yanında rencide edici tutumlardan kaçınmak gerekir.
Bunun dışında dolaşımda olan her bilginin doğru olmayacağı dikkate alınarak bizi sıkıntıya sokacak paylaşımlardan uzak durmak gerekir.
Sonuç olarak; sosyal medya eksisi ve artısı ile hayatımızın merkezine oturduğuna göre bunu etkin, verimli ve de faydalı kullanmak herkesin hayrına olacaktır. Sosyal medyayı; iletişim, bilgi paylaşımı ve kişisel gelişim olarak kullanmak okur-yazarlığımızın göstergesi olacaktır.
Saygılarımla,
Erol Aydın