Büyükşehir belediyesi statüsüne alınacak 13 il şöyle:
Aydın, Denizli, Muğla, Tekirdağ, Trabzon, Şanlıurfa, Kahramanmaraş, Balıkesir, Van, Manisa, Hatay, Malatya ve Mardin. Muğla Milas’ta oturan eski belediye başkan yardımcısı, yazar-araştırmacı Nevzat Çağlar Tüfekçi yaptığı bir çalışmayı gönderdi.
TBMM’nin 1 Ekim’de açılmasıyla, Büyükşehir Yasası, Meclis’in gündemine getirilecek. 2014’de yapılacak yerel seçimler, 27 Ekim 2013 tarihine çekilecek, AKP ile MHP bu konuda anlaşmış durumda.
Yasanın adı da, belediyeler il idaresi kapsamına alınacağından ‘bütünşehir’ olacak. Ancak bu yasanın içeriğinin nasıl olacağı tartışma konusu.
AKP’nin ortaya attığı görüşler şu şekilde özetlenebilir.
? Belde belediyeleri ve köy muhtarlıkları kalkacak, köyler mahalleye dönüştürülecek, ilçe belediyelerinin imar yetkileri ile itfaiye ve zabıta hizmetleri büyükşehire devrolacak.
? İl Genel Meclisi kaldırılacak, ilde büyükşehir belediyesi meclis üyelerinden oluşan tek bir ‘il meclisi’ olacak, büyükşehir belediye başkanı büyük yetkilerle donatılacak, ilde valinin tanımı yeniden yapılacak, il özel idaresinin yetkileri ‘büyükşehir’e devredilecek vb.
Tüfekçi, şu eleştirileri de yapıyor:
“
29 ilde hayata geçirilecek olan büyükşehir/bütünşehir modelinin ne olması gerektiği konusunda, CHP, ‘Bütünşehir Yasası’ görüşmeleri başlamadan önce, konuyla ilgili görüşlerini toplumla paylaşmalıdır. Gerçi CHP Genel Merkezi’nin kendi içinde yaptığı toplantılar kamuoyuna yansımıyor.
‘
Yerel derebeylik’
AKP’nin bütünşehir modeline göre, Türkiye nüfusunun % 75’ine sahip (55 milyon) 29 ilde, aşırı merkeziyetçi yapılar meydana getirilecek, birçok şey, bütünşehir belediye başkanının iki dudağının arasından çıkacak söze bağlı olacaktır. Bütünşehir Yasası, AKP’nin kamuoyuna yansıtılan görüşleri doğrultusunda yasalaşırsa, 29 ilde, âdeta ‘mini başkanlık’ sistemleri oluşturulacak, illerdeki bu durum, ‘yerel derebeyler’in yaratılmasını sağlayacaktır. Bu uygulama, toplumsal yaşamda, ‘biz ve ötekiler’ şeklinde bir siyasi kutuplaşmaya da neden olabilir!
Bütünşehir modelinde, yerinden yönetim ilkesi ve demokrasi kültürü gereği, belde belediyeleri kapatılmamalı, köyler mahalleye dönüşmemeli ve köy muhtarlıkları kalkmamalı, ilçe belediyelerinin yetkileri kısıtlanmamalıdır. ‘Bütünşehir Yasası’, toplumsal ihtiyaçlara, demokratik eğilim ve anlayışlara göre düzenlenilmelidir.”
Yalçın Bayer / HÜRRİYET
