İzzeti dillerinden düşürmeyenlerin bir kısmı, izzetin bedelini ödemekten kaçtı. Adaleti en çok konuşanların bir kısmı, adaletin yanında durmaya cesaret edemedi. Hakkı en çok dillendirenlerin bir kısmı ise hakikatin yükünü taşımaktan uzaklaştı.
Tarih bazen savaşlarla, bazen zaferlerle, bazen de insanların sessizlikleriyle yazılır. Gazze karşısında sergilenen sessizlikler de yarının tarihine utanç vesikaları olarak geçecektir.
Kur'an'ın asırlar öncesinden yönelttiği şu hitap ise bugün yüreklere yeniden dokunmaktadır:
"Siz ne oluyor da: Rabbimiz, halkı zalim olan şu şehirden bizi kurtar, katından bize bir sahib gönder, bir yardımcı yolla, diyen; zavallı çocuklar, erkekler ve kadınlar için Allah yolunda savaşmıyorsunuz?" (Nisâ, 4/75)
Bu soru yalnızca bir dönemin insanlarına değil; mazlumun feryadını duyduğu hâlde susmayı tercih eden her vicdana yöneltilmiş gibidir.
Bir zamanlar cahiliye insanı kız çocuklarını toprağa gömüyordu. Kur'an, insanlık tarihinin o karanlık sahnesini unutulmasın diye gözlerimizin önüne getirir:
"Güneş dürüldüğünde, yıldızlar döküldüğünde, dağlar yürütüldüğünde... diri diri toprağa gömülen kıza hangi suçundan dolayı öldürüldüğü sorulduğunda..." (Tekvîr, 81/1-9)
Ardından insanı sarsan o büyük hakikati bildirir:
"Herkes ne hazırladığını öğrenecektir." (Tekvîr, 81/14)
Bugün yıkılan binaların altında kalan, üzerine bombalar yağan, korkuyla annesine sarılarak can veren çocukları gördükçe insan ister istemez bu ayetleri hatırlıyor. Çünkü değişen yalnızca yöntemlerdir; mazlumun gözyaşı değişmemiştir. Değişmeyen bir şey daha vardır: Allah'ın huzurunda sorulacak hesap.
Asıl korkutucu olan düşmanın zulmü değil, mazlumun çığlığı semaya yükselirken vicdanların sessizleşebilmesidir. Asıl acı olan gücün yetmemesi değil, yüreğin kıpırdamamasıdır.
Gün gelecek; makamlar sona erecek, alkışlar susacak, kalabalıklar dağılacak, bütün mazeretler hükümsüz kalacaktır. O gün ne diplomatik ifadeler ne siyasi hesaplar ne de konfor alanlarımız bize sığınak olabilecektir.
Allah'ın adaletinin eksiksiz tecelli edeceği gün geldiğinde sorulacak soru yalnızca:
"Zalim ne yaptı?"
olmayacaktır.
Belki daha ağır olan soru şudur:
"Mazlum yardım beklerken sen ne yaptın?"
"Çocuklar ölürken sen hangi mazeretin ardına saklandın?"
"Hakkı bildiğin hâlde neden sustun?"
Ve korkarım ki o gün bizi en çok yaralayacak olan, zalimlerin işlediği suçlar değil; bizim seyrettiklerimiz olacaktır. Yıkılan binalardan, akan kandan, parçalanan bedenlerden daha çok; bütün bunlar olurken hayatımıza kaldığımız yerden devam etmiş olmamızın ağırlığı çökecektir üzerimize.
O gün belki de en büyük azap, verecek cevabımızın olmaması olacaktır. Çünkü mazlumların çığlıklarını duyduk, çocukların cansız bedenlerini gördük, anaların feryatlarına şahit olduk. Buna rağmen çoğu zaman öfkelendik ama harekete geçmedik; üzüldük ama değiştirmeye çalışmadık; konuştuk ama bedel ödemedik.
Korkarım ki mahşer günü bizi titretecek olan şey, yalnızca zalimlerin yaptıkları değil; bizim yapmadıklarımız olacaktır.
Gün gelecek, zalimin zulmünü konuşacak yüzümüz olacak; fakat mazluma karşı kendi sessizliğimizi açıklayacak bir tek cümlemiz olmayacak.
O gün anlarız ki bazen insanı felakete sürükleyen şey yaptığı kötülükler değil; engel olabileceği hâlde seyirci kaldığı kötülüklerdir.
Ve belki de mahşerin en ağır sorularından biri şu olacaktır:
"O gün sen neredeydin?"
İşte o gün, keşke konuşsaydım, keşke karşı dursaydım, keşke daha fazlasını yapsaydım, keşke mazlumun tarafında yer alsaydım diyeceğiz. Fakat o günün "keşkeleri", bugün söylenmeyen sözlerin ve bugün taşınmayan sorumlulukların yerini doldurmayacaktır. O gün bazı pişmanlıklar ateşten daha yakıcı olacak, bazı gözyaşları ise artık hiçbir şeyi değiştirmeyecektir.
"Keşke ölüm her şeyi bitirseydi."(Hâkka,69/27)
Bekir AYTUĞ
