Samsun’un Beyaz Türkleri
SON DAKİKA
Sol Ok
Sağ Ok
Yazarlar - Köşe Yazıları
Akasyam Haber
Advert
ANASAYFA Genel Güncel Gündem Siyaset Samsun Haber Kent Kültürü Türkiye Dünya Ekonomi Kültür Tarih
Samsun’un Beyaz Türkleri
09.04.2022 13:30:48

 

Samsun’un Beyaz Türkleri

1923 öncesi levantenlerin, Rum ve Ermenilerin işletmelerinde ikinci sınıf işlerde çalışıyorlar.

Cumhuriyet sonrası tehcir ve mübadele sonrası onların bıraktığı gayrimenkullere çöküyorlar.

Daha önce batılıların yanında çalışırken tecrübe ettikleri yaşam tarzı, Cumhuriyet devrimleri ve modernleşmeye adaptasyonlarını kolaylaştırıyor, kendilerine avantaj sağlıyor ve Modern Türkiye’nin tecrübeli şehirlileri oluyorlar.

Bu kesimin ilk rahatını bozanlar, Samsun’da ticareti yeniden canlandırmak için devlet tarafından Karadeniz’in çeşitli yerlerinden Samsuna iskân edilen esnaf ve zanaatkarlar oluyor ama bu iskan “şehirlilik” kimliğini tehdit etmiyor, gelenler kırsal kültürden, en üst sınıfı kasaba esnafı.

1950 sonrası kırsal göç yaşanıyor.

Samsun’a kırsal göçü tetikleyen ise DSİ, Karayolları, YSE vb kamu kurumlarının bölge müdürlüklerinin açılması bu kurumlarda işçi olarak çalışmak için Kavak başta olmak ilçelerden şehir merkezine nüfus yağıyor.

Kavak’tan fazla göçün olmasının sebebi, o yıllarda diğer ilçelere göre tarım ekonomisinin daha kötü olmasıdır.

Samsun beyaz Türklerinin ticari hâkimiyeti 1970-80’lere kadar sürüyor.

İkinci nesil ağırlıklı İstanbul merkezli bir hayat kurmaya başlıyor.

Dede ve babalarının Ermeni Rum ve Levantenlerden çöktükleri konaklar yıkılmaya yerlerine apartmanlar dikilmeye, o zamanki şehir merkezi çevresindeki bağ, bahçe ve zeytinlikler de gecekondu yapılmak üzere parsellenip satılıyor.

Şimdi gelelim günümüze….

Samsun beyaz Türklerinin üçüncü nesil günümüz temsilcileri hala Samsun’un en kaymak tabakasıdır.

Samsun ticari hacminde genel bir ağırlıkları kalmamıştır. Mecidiye, çiftlik, 56’lar gayrimenkul zenginidirler, hazırı tüketirler.

1980 sonrası onların ticari boşluğunu dolduran Karadeniz kökenlileri de sevmezler, 1950 sonrası kırsaldan gelen yerlileri de…

Dedenizin babasının adı şuydu değil mi, soyadı kanunundan sonra şu soyadını aldınız ama 1940’tan sonra dedeniz ve kardeşleri ayrı ayrı soyadları aldılar, ilk soyadınızı taşımıyorsunuz gibi onların aile geçmişleri ile ilgili bilgileri bildiğinizi anladıklarında çok rahatsız olurlar.

Kendilerini hala Samsun’un gerçek sahipleri görürler.

Kamuoyu ile kendileri de muhatap olmazlar. Masalarına oturma şerefi bahşettikleri diğer sınıflardan devşirdikleri hırs, para ve itibar hastası sözcüleri vardır, bu sözcüler de Samsunlulara onların masalarından aşırdıkları üst bakış cümleleri ile köşelerinden avama seslenerek “beyaz Türkçülük” oynamayı meslek edinmişlerdir.

Fahrettin ERGÜN

 

Samsun’un Beyaz Türkleri
Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
Sinirherif     0000-00-00 Güzel yazı. Ama şimdi Karadeniz kökenli dedikleriniz de sevilecek cinsten değil yani. Evlat olsa sevilmez onlar. Kemençelerini de alıp defolup gitseler keşke.
Nurettin     0000-00-00 Dedi kendide "beyaz Türk" olan fahrettin.
GALERİLER