Yargıtay 22. Hukuk Dairesine göre Kıdem tazminatı, İş Kanunu kapsamında bir iş yerinde uzun süre çalışan işçinin, işini kaybetmesi halinde onun işyerine katkıda bulunmuş olması, işinde yıpranması ve yeni iş bulmakta karşılaşacağı güçlükler de göz önüne alınarak geçmiş hizmetlerine karşılık işçiye ödenen toplu para olarak tanımlanır. İşçinin, kıdem tazminatına hak kazanabilmesi için her şeyden önce o işyerinde en az bir yıl (1) çalışmış olması gerekmektedir
İşçinin Haklı Fesih Durumlarını şu şekilde sınıflandırmak mümkündür.
I. Sağlık sebepleri:
a) İş sözleşmesinin konusu olan işin yapılması işin niteliğinden doğan bir sebeple işçinin sağlığı veya yaşayışı için tehlikeli olursa.
b) İşçinin sürekli olarak yakından ve doğrudan buluşup görüştüğü işveren yahut başka bir işçi bulaşıcı veya işçinin işi ile bağdaşmayan bir hastalığa tutulursa.
II. Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri:
a) İşveren iş sözleşmesi yapıldığı sırada bu sözleşmenin esaslı noktalarından biri hakkında yanlış vasıflar veya şartlar göstermek yahut gerçeğe uygun olmayan bilgiler vermek veya sözler söylemek suretiyle işçiyi yanıltırsa.
b) İşveren işçinin veya ailesi üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak şekilde sözler söyler, davranışlarda bulunursa veya işçiye cinsel tacizde bulunursa.
c) İşveren işçiye veya ailesi üyelerinden birine karşı sataşmada bulunur veya gözdağı verirse yahut işçiyi veya ailesi üyelerinden birini kanuna karşı davranışa özendirir, kışkırtır, sürükler yahut işçiye ve ailesi üyelerinden birine karşı hapsi gerektiren bir suç işlerse yahut işçi hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ağır isnad veya ithamlarda bulunursa.
d) İşçinin diğer bir işçi veya üçüncü kişiler tarafından işyerinde cinsel tacize uğraması ve bu durumu işverene bildirmesine rağmen gerekli önlemler alınmazsa.
e) İşveren tarafından işçinin ücreti kanun hükümleri veya sözleşme şartlarına uygun olarak hesap edilmez veya ödenmezse,
f) Ücretin parça başına veya iş tutarı üzerinden ödenmesi kararlaştırılıp da işveren tarafından işçiye yapabileceği sayı ve tutardan az iş verildiği hallerde, aradaki ücret farkı zaman esasına göre ödenerek işçinin eksik aldığı ücret karşılanmazsa, yahut çalışma şartları uygulanmazsa.
III. Zorlayıcı sebepler:
İşçinin çalıştığı işyerinde bir haftadan fazla süre ile işin durmasını gerektirecek zorlayıcı sebepler ortaya çıkarsa, işçi haklı nedenle işi bırakmış olur ve kıdem tazminatı almaya hak kazanır.
Ülkemizde fısıltı gazetesi ve gaza getirme diye tabir ettiğimiz bir yönlendirme mekanizması özellikle işçiler arasında ve az çok bu işleri bilen insanlar arasında çalışmaktadır. Benim buradan bir iş yerine iş akdiyle bağlı çalışanlara yani işçilere tavsiyem sadece işverene zarar vermek için ya da haksız bir kazanç elde etmek için söylentilerle veya kulaktan duyma bilgilerle iş akitlerine son vermesinler. Her ne kadar iş mahkemelerinde işçi lehine yorum ilkesi geçerli olsa da bu ilke kanunlarda ve yüksek yargı kararlarında o konuyla ilgili bir hüküm yoksa uygulanır. Çok büyük paralar kazanma umuduyla çıkacağınız tazminat alabilme yolculuğunda, dimyata pirince giderken evdeki bulgurdan olabilirsiniz.
