14 Ekim 1979′da Fatsa’da devrimcilerin belediyeyi kazanması, Türkiye'de devrimci yükselişin ve Fatsa’daki son dört yıllık devrimci çalışmanın bir sonucuydu.
Devrimcilerin kitleler üzerindeki etkisinin yüksek olduğu 1979′un ortalarında CHP’li Fatsa Belediye Başkanı’nın ölmesiyle yerel seçim gündeme geldi ve Fikri Sönmez Fatsa'da bağımsız aday oldu. 14 Ekim 1979 Fatsa Belediye Başkanlığı seçimini, diğer tüm partilerin adaylarının aldığı oy toplamından daha fazla oy alarak kazandı. Kazandıktan sonra “Halkın söz ve karar sahibi” olması prensibiyle hareket etti. Yedi mahalle yerleşim, toplanabilme koşullarına, ihtiyaçların kolayca karşılanabilme olanaklarına göre on bir birime ayrılarak, her birimin halk toplantısında seçimle üç ile yedi arasında üyeden oluşan Halk Komiteleri oluşturuldu.
Birim halk toplantılarında, Fikri Sönmez ve belediye çalışanlarınca oluşturulan belediye çalışma programı taslağı tartışıldı. Halkın çözüm bekleyen sorunları belirlendi. Bu ilk toplantılarda en çok dile getirilen sorun yolların çukur ve çamur olmasıydı. Buradan hareketle ilk olarak “Çamura son” kampanyası başlatılması kararlaştırıldı.
Fikri Sönmez’in 8 aylık Belediye Başkanlığı döneminde, iki-üç ayda bir halk toplantıları düzenli olarak yapılmaya devam edildi. Bu toplantılara yaklaşık beş bin kişi katıldı. Yirmi bin nüfuslu bir ilçe için bu rakam, halkın belediye işlerinin yönetimine katılması bakımından önemli bir veridir.
“Çamura son” kampanyası başlatılırken, çevre il ve ilçe belediyelerinden bir haftalık süre için araç gereç ve teknik eleman gönderilerek dayanışma içinde olmaları sağlandı. Diğer yandan ise mahallelerdeki Halk Komiteleri aracılığı ile halkın seferberliği sağlanarak işler planlandı.
“Çalışmalar çamurların kaldırılması, çukurların doldurulması, sokakların çakıllanması, yeni yolların açılması, kanalizasyonu olmayan bir mahallenin kanalizasyonunun yapılması, patlak su borularının ve patlak lağımların tamir edilmesi şeklinde sürdürüldü.” Bunlara ek olarak iki ana caddesi olan Fatsa’da 4 km’lik yeni bir caddenin açılması da, 6 günlük kampanyanın içinde başarıldı.
Kampanyadan sonra ilçede elektrik ve su yetersizliğine son verildi; yollar sokaklar açıldı, hastalığa yol açan bataklık kurutuldu. Karaborsaya da son verildi.
Bu dönemin önemli etkinliklerinden biri de 8-14 Nisan tarihleri arasında yapılan “Fatsa Halk Şenliği”dir. Bu festivalde kültür üzerine yapılan panel, Fatsa Halk Korosu, Çocuk Korosu, Halk Tiyatrosu’nun yaptıkları etkinlikler ve halkın ilgisi ve katılımı gibi pek çok noktada ilklere imza atıldı.
Fikri Sönmez kimdir
1938 yılında Fatsa'nın en tutucu köylerinden olan Kabakdağ'da doğdu. İlkokulu bitirdikten sonra ailesinin geçimine katkıda bulunmak için bir terzinin yanında çıraklığa başladı. Yaşamının sonraki bölümünde geçimini terzilik yaparak sağladı.
Sosyalist dünya görüşüyle 1965 yılında tanıştı. O yıllarda Türkiye İşçi Partisi üyesi idi. Sonraki yıllarda bölgede çeşitli parti kademelerinde görev yaptı. Önce TİP Fatsa İlçe Sekreterliği, ardından İlçe Başkanlığı görevlerini yürüttü. TİP içinde MDD ayrılığı gündeme gelince, 1970'den itibaren MDD tezlerini savunan kesimle birlikte tavır aldı. 60'lı yıllar boyunca gelişen anti-emperyalist mücadeleye aktif olarak katıldı. 6. Filo'ya karşı düzenlenen protesto gösterilerinde Dev-Genç saflarındaydı. 1968'den sonra Karadeniz'de emekçilerin örgütlenmesi çalışmaları içinde yer aldı. Samsun'dan Trabzon'a kadar gerçekleştirilen çeşitli "Fındıkta Sömürüye Son" mitinglerinde örgütleyici ve konuşmacı olarak görev yaptı. 1970'de Ordu'da fındık üreticilerinin mücadelesini provoke etmek için tüccarlar tarafından düzenlenen mitinge Ertan Saruhan ve arkadaşlarıyla birlikte müdahale etti. Müdahale sonucunda mitingin havası değişti. Üreticiler Samsun - Trabzon karayolunu 12 saat boyunca trafiğe kestiler. Fikri Sönmez, bu olay nedeniyle tutuklanıp yargılandı.
1970 ortalarında sol içinde ortaya çıkan yeni saflaşmalarda Mahir Çayan'ın görüşlerine katılarak THKP-C saflarında yer aldı. 1971-72 yıllarında Mahir Çayan ve arkadaşlarının Maltepe Askeri Cezaevi'nden kaçışlarından sonra, Karadeniz'e geçmelerinde ve bu bölgedeki ilişkilerinde ve eylemlerinde yardımcı olduğu gerekçesiyle THKP-C Davasında yargılandı. Yirmi ay kadar tutuklu kaldıktan sonra tahliye edildi. 12 Mart'ın ardından gelen, sol içinde ideolojik karışıklığın yaşandığı dönemde THKP-C çizgisini ısrarla savundu. O yıllarda Karadeniz'deki devrimci mücadelede yer alan genç insanlara örnek oldu.
Fikri Sönmez, 1978-79 yıllarında Giresun ve Ordu yörelerinde yapılan "Fındıkta Sömürüye Son" mitinglerinde örgütleyici ve konuşmacıydı.
Fotograf: Saim Tokaçoğlu
http://www.halkizbiz.com/yasam/fatsada-devrimci-halkci-belediyecilik-deneyimi-h2254.html
