Ombudsman, Milletin Adamıdır

Kamu Deneticiliği Kurumu Anayasanın 74. Maddesi gereği 6328 sayılı yasa ile 29.06.2012 yılında kurulmuştur.

Kamu Baş Deneticinin Meclis tarafından 4 yıllığına seçildiği bu Müessese Devlet kurumlarının daha işlevsel bir tarzda çalışması için iyi bir katalizör, vatandaş için bir güven(ce)dir.

*Osmanlıda bu vazifeyi “Qadiyül Quddat” Başqadı görüyormuş. Yani Batı alemi bizden aldığını geliştirerek, tabir yerindeyse bize pazarlamıştır.

Gerçek yada Tüzel kişilerin Kamu kurumları ile bir sorunları oluştuğunda Mahkemeye başvurmadan önce Ombudsmanlık kurumuna başvurması bir çok açıdan faydalıdır.

Birincisi, bu müessese bir arabulucu mahiyetinde olup, sulh ile sorunu çözebilir ki bu her iki tarafın da yararınadır, unutmayalım “hayır barıştadır” ayeti kerimedir,

İkincisi, en geç 6 ayda davayı karara bağlar, elden olamayan sebeplerle 6 ayda sonuçlanmayan davalar için dava sahibinden devamı için bir dilekçe daha alınır,

Üçüncüsü, müracaat eden bu süreç için herhangi bir masraf ödemez.

Dördüncüsü, eğer kurum Ombudsman kararını uygulamazsa mahkeme kahır ekseriyetle o istikamette karar verir, bu da mahkemenin karar verme sürecini hızlandırır.

Kısacası hangi açıdan baksanız yararlı bir müessesedir. Bu konudan halkı aydınlatma gibi bir mesuliyetimiz olduğunu düşünüyorum.

Bu müessese 7 yıl önce kurulup, kuruma ilk atama yapılınca “Artık Milletin Adamı Var” başlıklı bir yazı yazmıştım.

Geçende Diyarbakır’da bir dizi çalışmalar yapan Kamu Baş Deneticisi Şeref Malkoç bey, bir daha kurumu ve işlevi hakkında bizi aydınlattı ve “40 soruda Ombudsmanlık” adlı bir kitapçıkla bir daha tanıma ve varlığından haberdar olma fırsatımız oluştu.

Bu sorulardan bir kısmının cevapları zaten yazdıklarımda var, ama bir kaçını ele almaya çalışalım.

*Müracaat için gerekli bilgi/belgeler;

Ad/Soyad, T.C.Kimlik numarası, Adresi, Şikâyet ettiği idare, Şikâyetin konusu, Talebinin ne olduğu, Varsa eklenmesi gerekli belgeler.

*Kuruma müracaat etmeden, Ombudsmana müracaat edilmez,

*Elektronik ortamda ya posta ile ya da şahsen müracaat edilir.

*Süreç nasıl başlıyor? Dikkat edilmesi gereken süre var mı? Sorusuna şu cevabı verebiliriz;

Kurumdan talepte bulunulur, kurum 60 günde bir cevap verirse kurma müracaat tarihinden itibaren, cevap vermezse müracaat tarihinden 60 gün sonradan başlamak üzere 6 ay zarfında Kamu Denetimi Kurumuna müracaat edilir, bu süre dikkate alınmadan gelişi güzel yapılan müracaatlar dikkate alınmaz. Müracaat edilse de önincelmede reddedilir.

*Dava sonuçlanmadan dava mahkemeye verilirse, Ombudsmanlık nezdinde dosya kapanır.

Kamu Deneticiliği Kurumu şu dört açıdan olayı inceler,

1-Hukuka uygun mudur?

2-Hakkaniyete uygun mudur?

3-İnsan Hakları açısında Adalete uygun mudur?

4-İyi yönetim ilkelerine uygun mudur?

Bu kriterler dikkate alınarak yapılan değerlendirmeye göre dört çeşit karar verebilir.

1-Karar verilmesine yer olmadığı,

2-Dostane Çözüm kararı(Sulh ile çözüm kararı)

3-Red kararı verebilir,

4-Tavsiye kararı verebilir.

Dikkat edilirse her açıdan günümüz sorunlarının çözülmesi için ihtiyaca cevap veren bir kurumdur.

İsterseniz Şeref Malkoç beyin sözlerinden oluşan, kitapçığın önsüzden bir şeyler paylaşarak yazımızı sonlandıralım.

Önsüzün bir paragrafında;

Bu kurumun temel dayanağı “İnsanların en hayırlısı insana en fazla faydası olandır” ve “İnsanı yaşat ki devlet yaşasın” anlayışıdır.

Diyen Malkoç, şu ifadelerle önsüzü bağlıyor,

Gayemiz;

*Kamu hizmetlerinin kalitesinin standartlarının yükselmesine katkıda bulunmak,

*İyi yönetim ilkelerini gerçekleştirmek,

*İnsanımızla idare arasında köprü olmak,

*İnsan Haklarına dayanan hukuka bağlı idare oluşturmak,

İfadeleri ile önsüzü tamamlamış.

Dikkat etseniz her tarafı Adalet barındırıyor, hayata huzur verilmesi için çaba sarf ediliyor, insanın mutluluğu hedef ediniliyor.

Malum insan kalitemiz iyi olmayınca kimi kurum çalışanları/idarecileri hâla kendini vatandaştan üstün görüp, işini ibadet anlayışıyla yapmayınca, kimi vatandaşlarımız da haklı olduğu halde gösterdiği tepkinin dozu ve usulünü aşınca bu alanda çoğu kere sorun oluşuyor.

Yani mesele zihniyet meselesi, kamu çalışanlar ile vatandaşların birbirine bakışını zihnen onarmadıkça bu sıkıntılar devam edecek. O zaman da bu tür kurumlar da köprü görevini yerine getirerek var olan sorunları çözmeye çalışacaklar.

Tekrar hayırlın olsun. Yeni sistemde Ombudsmanlığa daha çok görev düşüyor kanaatimce.

Kalın sağlıcakla.

NOT: Bir sonraki yazımda Ombudsmanın Diyarbakır toplantısını değerlendireceğim inşallah.

ETİKETLER: